Waarom en hoe je kunt starten met Intermittent Fasting

Het leuke van social media is dat je met iedereen, over de hele wereld contact kunt hebben. Zo stuurde een vriend van vroeger mij een paar dagen geleden een berichtje via Messenger. Hij wilde graag wat tips over hoe te starten met Intermittent Fasting. “Tja, heb je even?…”, dacht ik. “Daar heb ik een heel boek over geschreven”, antwoordde ik. Maar als je op een tropisch eiland tussen de kokosnoten zit is Bol.com geen optie. En dus deze week een blog over hoe en waarom te beginnen met Intermittent Fasting. Speciaal voor die verre vriend van vroeger, en voor iedereen die ook wil starten met IF

Wat houd Intermittent Fasting in?

Eigenlijk doet iedereen elke dag al aan IF (Intermittent Fasting) Het staat voor periodiek vasten, wat inhoudt dat je periodes waarin je wel voedsel tot je neemt afwisselt met periodes waarin je dat niet doet. En dat is wat we eigenlijk allemaal al doen wanneer we slapen. Breakfast betekent ‘breaking the fast’, het moment dus waarop je je vasten breekt.

Methodes en manieren

Er zijn heel veel verschillende manieren en methodes om te vasten. De meest gebruikte vorm, en wat ook fijn werkt als je net start, is het eten in een zogenaamd ‘Eating Window’ waarbij je eet binnen een bepaalde periode van de dag. 16/8 is een veelgebruikte methode waarbij je binnen 8 uur van de dag eet en de overige 16 uur niet. Ook drankjes die calorieën bevatten horen daarbij. In de uren dat je aan het vasten bent drink je dus geen sappen, frisdrank, alcohol of cappuccino. Die zorgen er namelijk ook allemaal voor dat je lichaam aan de slag moet, onder andere door insuline aan te maken

Waarom zou je het doen?

Tegenwoordig leven we allemaal in een omgeving waar continue overvloed is. Overal om ons heen is voedsel verkrijgbaar. Maar voedsel verwerken is een activiteit die je lichaam energie kost. Ons lichaam is van nature helemaal niet ingesteld op doorlopend eten en reageert daar niet goed op. In periodes waarin je niet eet krijgt je lichaam pas goed de tijd voor andere activiteiten zoals herstel, reparatie en vernieuwing.

De voordelen op een rij

  • Betere vetverbranding
  • Gewichtsbeheersing
  • Verbetering spieropbouw
  • Meer energie
  • Verbetering hormoonbalans
  • Ontstekingsremmende werking
  • Anti-aging
  • Positieve invloed op je brein
  • Verbetering cholesterolwaarden
  • Verbetering darmmilieu
  • Verminderde kans op kanker

Al deze voorgaande voordelen zijn wetenschappelijk bewezen. Nadat ik te gast was geweest in een podcast bij Arie Boomsma ontving ik een DM van een (in de fitnesswereld redelijk bekende) influencer. Hij had naar aanleiding van de podcast en een daarop volgende Q&A op social media contact gelegd met Arie en gevraagd om de wetenschappelijke onderbouwingen van de voordelen van Intermittent Fasting. Arie had hem terecht naar mij doorverwezen en zo kreeg ik een berichtje met een nogal cynische ondertoon. Hij schreef dat als het echt zo goed voor je zou zijn hij dan wel wilde weten uit welk onderzoek ik dat had. En als het echt zo goed voor je zou zijn hij dan toch eens met zijn team om de tafel moest zitten om dat te bespreken. Ik vroeg om zijn e-mail adres, wat ik kreeg, Ik denk niet dat hij had verwacht dat er een hele lange lijst met wetenschappelijke onderzoeken in zijn mailbox zou belanden. Na meerdere berichtjes van mijn kant met de vraag wat hij en zijn team ervan vonden kwam nooit meer een antwoord……

Ben jij ook benieuwd naar de wetenschappelijke onderbouwing achter de voordelen van IF? Deze, en een lange lijst met bronnen, zijn allemaal terug te vinden in mijn boek ‘Intermittent Fasting’.

Te gast in de podcast bij Arie Boomsma waar we onder andere spraken over ochtendroutines, koude training, mijn boek Fit Vega(n) Food en Intermittent Fasting

Hoe ga je starten

Wil je starten met het eten in een eating window ,zoals bij de 16/8 methode, bouw het rustig op. Start bijvoorbeeld eerst met een 12 uur-window waarbij je 12 uur per dag vast en je maaltijden binnen 12 uur eet. Bouw het rustig op naar een langere periode niet eten. Luister naar je lichaam en forceer niks. Meer of langer is niet altijd beter. Al bij 13 uur vasten profiteert je lichaam van de gezondheidsvoordelen. De app Zero helpt om bij te houden hoe lang je aan het vasten bent.

Tips en tricks

Wees niet te star. IF draait juist om flexibiliteit en kan je veel vrijheid geven. Vaak genoeg zie ik mensen die de minuten zitten weg te kijken tot de klok een bepaald tijdstip aangeeft en ze weer ‘mogen’ eten. Maar het gaat juist om het flexibel om kunnen gaan met je maaltijden. Metabole flexibiliteit waarbij je niet afhankelijk bent van voedsel en vaste eettijden. Uiteraard geeft het houvast, zeker in het begin, om vaste tijden aan te houden. Maar durf dat juist ook weer los te laten. En zoals ik al aangaf; langer is niet altijd beter. Het belangrijkste qua gezondheid is om in ieder geval 3 uur voordat je gaat slapen niet meer te eten. Houd dat als basisregel aan en wees flexibel met de rest!

Wat ga je eten

Eigenlijk maakt dat niet uit! Intermittent Fasting gaat echt om de afwisseling tussen periodes waarin je wel en niet eet. Je kunt daar dus invulling aan geven op je eigen manier. Paleo, ketogeen, vegetarisch, vegan of alles eter; alles kan binnen IF. In de meeste gevallen pas je IF toe vanwege de gezondheidsvoordelen. Het is dan logisch dat je binnen je eetperiode je niet alleen maar tegoed doet aan junkfood. Gezonde, volwaardige voeding die zo min mogelijk bewerkt is hoort altijd de basis van je voedingspatroon te zijn. Dat gezegd hebbende; het is niet zo dat je automatisch vet gaat verliezen wanneer je met deze methode aan de gang gaat. Het kan wel goed helpen en het makkelijker maken maar uiteindelijk is je calorie-inname altijd de bepalende factor bij succesvol gewichtsverlies. Wanneer je binnen je Eating Window nog steeds meer eet dan je verbruikt zul je gewoon aankomen. Het vasten is geen wondermiddel wat je automatisch laat afvallen

Wanneer niet?

Alhoewel vasten voor bijna iedereen gezond is wordt het afgeraden bij: kinderen en tieners, zwangeren, het geven van borstvoeding, Diabetes type 1, ondergewicht en bij gevoeligheid voor of een verleden met een eetstoornis. Bij medicijngebruik is het altijd raadzaam te overleggen met je arts wanneer je wilt starten met IF.

Meer weten en woon jij niet afgelegen op een tropisch eiland? Mijn boek Intermittent Fasting is verkrijgbaar via Bol.com


Timing van voeding bepaalt het succes van je dieet

Tijdsgebonden eten, time-restricted eating (TRE), is een van de vormen van periodiek vasten waarover ik uitgebreid vertel in mijn boek Intermittent Fasting. Dagelijks een periode van aaneengesloten uren waarin we niet eten is normaal, hoe we altijd geleefd en gegeten hebben en waar ons lichaam het beste op reageert.

’s avonds laat eten verstoort je systeem

’s avonds laat eten doet ons lichaam geen goed. Eén van de nadelige effecten van eten is verstoring van je circadiaanse ritme. Je lichaam volgt een dagritme; elke cel, elk weefsel heeft een eigen klok die bepaalt wanneer er genen aan en uitgeschakeld worden en wanneer en welke hormonen er aangemaakt moeten worden. Dit ritme regelt je spijsvertering, immuunsysteem en hormoonhuishouding en is de basis voor een goede gezondheid. Leven volgens je bioritme is een eerste voorwaarde om je goed te voelen en optimaal te functioneren. In de uren voordat je gaat slapen nog eten, ook al is het maar iets kleins, verstoort je circadiane systeem en hormoonhuishouding met uiteindelijk heftige gevolgen voor de gezondheid. Zorg dat je minimaal 3 uur voordat je je bed in stapt niks meer eet of drinkt wat calorieën bevat; dus ook geen glas melk, sap, frisdrank of wijn.

Wanneer je eet beïnvloedt je vetverbranding

Nog steeds denken veel mensen dat calorieën tellen de enige manier is om gewicht te verliezen. Programma’s voor gewichtsverlies zijn bijna altijd gericht op de onbalans tussen energieverbruik en calorie-inname. Maar ‘calories in vs calories out’ is niet het enige dat telt. Wat we eten is belangrijk, maar wanneer we eten telt misschien nog wel veel meer. Recente studies koppelen energieregulatie aan onze circadiane klok waaruit blijkt dat de timing van voedselinname een belangrijke rol speelt bij gewichtsregulatie. Laat eten vermindert je vermogen om effectief vet te verbranden.

Onderzoekers ontdekten dat als muizen een laag calorisch dieet volgden maar deze rond bedtijd consumeerden er geen gewichtsverlies was, terwijl als ze dezelfde hoeveelheid voeding gaven wanneer ze ontwaakten de muizen in harmonie met hun circadiaanse ritme aten en wel gewicht verloren.  Dezelfde resultaten worden gezien in onderzoeken bij mensen. Een groep van Harvard wetenschappers en Spaanse diëtistes toonden aan dat personen die hun dagelijkse calorie-inname verspreiden over een langere tijd en later aten bijna geen gewicht verloren. De personen die grotere maaltijden aten gedurende de dag maar niet meer in de avond aten verloren veel meer gewicht. Welk dieet je ook volgt, als je af wilt vallen speelt de timing van je voeding speelt een cruciale rol. Wanneer je eet is nog belangrijker dan wat je eet. Eet binnen een periode van 8-12 uur je voeding en eet minimaal 3 uur voordat je gaat slapen niks meer.

Mice Under Caloric Restriction Self-Impose a Temporal Restriction of Food Intake as Revealed by an Automated Feeder System Victoria A. Acosta-RodríguezMarleen H.M. de GrootFilipa Rijo-FerreiraCarla B. Green, and Joseph S. Takahashi

Timing of food intake predicts weight loss effectiveness M Garaulet P Gómez-AbellánJ J Alburquerque-BéjarY-C LeeJ M OrdovásF A J L Scheer

Meer weten over dit onderwerp? In mijn boek Intermittent Fasting beschrijf ik uitgebreid alle voordelen van deze manier van eten en leven. https://www.bol.com/nl/f/intermittent-fasting/9200000115140335/


Wanneer je eet is belangrijker dan wat je eet

Als het over gezondheid of afvallen gaat hebben we het altijd over wat en hoeveel we eten. Maar nog belangrijker dan wat er op je bord ligt is wanneer je dat in je mond stopt. Hoe gezond je voeding ook is, deze blijkt niet meer zo gezond te zijn wanneer ze op de verkeerde tijdstippen genuttigd worden.

De hele dag door eten

Uit een Amerikaans onderzoek door Dr. Satchin Panda (een vooraanstaand onderzoeker aan het Salk Institute for Biological Studies in San Diego) bleek dat slechts 10% van de Amerikanen binnen een tijdsbestek van 12 uur al hun voedsel eten. Dit betekent dus dat de meeste mensen wanneer ze wakker zijn bijna voortdurend eten. Ook bleek dat de meerderheid van de Amerikanen bijna 15 van de 24 uur op een dag eten en dat ze meer dan 35% van hun calorieën na 18.00 ’s avonds consumeren wanneer energiebehoeftes het laagst zijn. Van wat ik om me heen zie en hoor vermoed ik dat dit bij Nederlanders ongeveer hetzelfde is. Nog steeds wordt er verkondigd dat het ontbijt de belangrijkste maaltijd van de dag is met als gevolg dat veel mensen direct na het ontwaken al beginnen met eten. Ook tussendoortjes worden nog altijd aangeraden (want dat was toch goed om de verbranding op gang te houden??…..) Na de avondmaaltijd nog een late night snack bij een glas wijn en zo wordt er van ’s morgens vroeg tot ’s avonds laat iets in de mond gestopt.

Geen tijd voor herstel

Dit non-stop eten heeft ernstige gevolgen voor onze gezondheid; ons lichaam is niet gemaakt om de hele dag door voeding te verwerken. Alle organen, weefsels en cellen hebben een eigen interne klok. Zo ook je spijsverteringsorganen. Deze, maar ook andere organen, hebben elke dag een aaneengesloten periode van minimaal 8 uur rust nodig om te kunnen herstellen.En zolang er voeding verwerkt moet worden is er geen tijd en energie om die herstelwerkzaamheden uit te voeren.

Wanneer ongezonde voeding beter is dan gezonde

Dr. Panda heeft onderzoek gedaan op zowel mensen als muizen. Hij kwam tot de ontdekking dat er veel gezondheidsvoordelen starten wanneer je dagelijks tijdens een periode van 12 uur of minder je voeding tot je neemt. En die voordelen staan los van de soort voeding die genuttigd werd. Zelfs een ongezond dieet genuttigd op de goede tijden (binnen een eating window van 12 uur of minder) heeft meer voordelen dan een gezond dieet wat gegeten wordt op de verkeerde tijdstippen. Uiteraard is het van belang dat je de gezonde dingen eet, maar dit om aan te geven dat dit net zo schadelijk kan zijn als een dieet van junkfood als je de hele dag door eet. In deze TedX Talk legt hij meer uit over zijn onderzoeken en onder andere de invloed van nutriënt timing op je lichaamssamenstelling: http://TEDX Talk: https://www.youtube.com/watch?v=wrP78K1objc

Eten in een Eating Window

Je eetperiode inkorten tot 12 uur heeft waanzinnig veel voordelen voor je gezondheid en stofwisseling. Een fijne app om bij te houden wanneer je gestart bent met vasten is ZERO. Dit helpt je om ook echt niks meer in je mond te stoppen als je vastenperiode in gaat. Tijdens de vastenperiode drink je alleen nog water, thee of zwarte koffie (deze uiteraard alleen in de ochtend en niet in de avond) en niks waar calorieën in zit. Dus ook geen frisdrank, sap of wijn meer in de avond. Ook een cappuccino of suiker in je koffie doorbreekt het vasten; je lichaam moet als reactie daarop weer insuline aanmaken wat allerlei processen op gang brengt.

Wanneer een eating window van 12 uur je makkelijk afgaat kun je geleidelijk afbouwen naar een kleinere periode van bijvoorbeeld 10 of 8 uur. Onthoud dat minder niet altijd beter is. Er zijn mensen die binnen 4 uur eten of maar één maaltijd per dag nuttigen. Dat kan allemaal als je je er goed bij voelt, maar dat verschilt per persoon en is geen ‘must’ voor je gezondheid. De voordelen starten al als je binnen een periode van 12 uur je voeding eet en de overige 12 uur je lijf de tijd en rust geeft om te herstellen en te repareren. Doe dus waar jij je goed bij voelt.

Doctor in the House

Gisteren keek ik op Youtube een aflevering van de BBC serie ‘Doctor in the House’ waarin Dr.Rangan Chatterjee een maand bij een gezin in huis gaat om ze te helpen nieuwe, gezonde leefstijl gewoontes aan te leren. Mooi om te zien hoe hij ze helpt door middel van voeding (het verwijderen van bewerkte koolhydraten), time restricted meeding (het gezin gaat binnen een eating window van 10 uur eten), Intermittent Fasting, beweging, slaapadvies en mindfulness. https://www.youtube.com/watch?v=j9HPSP7QwPU Aanrader om te kijken!

De belangrijkste eerste stap

De allerbelangrijkste stap binnen de timing van je voeding is om te beginnen met 3 uur voordat je naar bed gaat niks meer te eten. Volgend week vertel ik waarom dat zo belangrijk is. 


Hoe ik van een suiker- een vetverbrander werd

Net als iedereen die in de jaren ‘70, ’80 en ‘90 opgroeide en veel sportte en at ik vaak en veel koolhydraten. Want die zijn nodig als je veel traint en in beweging bent? Toch?? Helaas staat het voedingspatroon waarvan ik dacht, en waarvan velen nog steeds denken, dat het gezond was lijnrecht tegenover wat ik inmiddels weet en is het de oorzaak van veel degeneratieve ziektes en versnelde veroudering.

Van de drie macronutriënten vetten, eiwitten en koolhydraten is die laatste groep de enige die niet nodig is om te overleven. Toch zijn bijna alle reguliere voedingsschijven en/of –piramides voor het grootste gedeelte gevuld met zetmeelrijke voeding zoals brood, pasta en aardappelen. Tel daar het advies bij op om vooral je ontbijt niet over te slaan en elke paar uur iets te eten en je hebt het ideale recept om een suikerverbrander te worden.

Hoe ik een suikerverbrander werd

Wanneer je actief bent en veel sport is het belangrijk om veel koolhydraten te eten. Tenminste: zo werd en wordt dit in boeken, op opleidingen en in de media verteld. Dus ook ik werkte braaf dagelijks vele boterhammen weg. Volkoren uiteraard; want dat was gezond. Bij mijn ontbijt muesli of cruesli in de yoghurt; tussendoor ‘gezonde’ koeken of repen en standaard pasta, rijst of aardappelen als onderdeel van de avondmaaltijd. Vanaf mijn 20ehad ik steeds vaker een ‘hongerklop’ als ik niet op tijd mijn tussendoortje at. Een maaltijd overslaan?? Ondenkbaar!! Heel veel jaren dacht ik dat dat normaal was. Ik sportte zo veel dat ik gewoon veel voeding nodig had. Toch?? Die energiedips; het trillerige gevoel als ik weer iets ‘moest’ eten; ze hoorden gewoon bij mij. Dat dat allemaal niet zo gewoon en mijn voedingspatroon helemaal niet gezond was leerde ik toen ik me meer en meer in voeding ging verdiepen en orthomoleculaire opleidingen ging volgen. Ik kwam tot de ontdekking dat het typisch Nederlandse voedingspatroon een suikerverbrander van me had gemaakt.

Waarom een suikertank snel leeg is

Als je lichaam elke dag continue glucose (suikers in de vorm van koolhydraten) binnen krijgt verleert het om vetten als brandstof te gebruiken. En wanneer je lichaam alleen nog maar suikers als brandstof gebruikt is je energie snel op. Van koolhydraten hebben we een beperkte voorraad; we kunnen maar zo’n 400-600 gram opslaan in onze lever en spieren (de glycogeenvoorraad) terwijl we kilo’s aan energievoorraad met ons meedragen in de vorm van lichaamsvet. Zelfs een hele slanke persoon kan minimaal een maand zonder voeding vooruit op zijn vetvoorraad

Terug naar metabole flexibiliteit

Toen ik wist dat ik een suikerverbrander was geworden, heb ik dat door voeding en leefstijl weer omgedraaid. Anders, minder vaak eten, intermittent fasting en nuchter bewegen maakten me weer metabool flexibel en zorgden dat ik weer kon schakelen tussen suiker-en vetverbranding, zoals het hoort. Mijn tank is nu nooit meer leeg. Van nooit de deur uit kunnen zonder een snack in mijn tas werd ik iemand die twee keer een marathon liep op niets meer dan water en een espresso met wat kokosolie.

Mijn Keto Reset

Morgen begin ik aan de laatste week van mijn 4 weekse ‘Keto reset’.  Dit geeft mijn metabolische flexibiliteit weer een boost. Tijdens deze 4 weken eet ik heel laag in koolhydraten waardoor ik in voedingsketose ben. Bij gebrek aan glucose maakt mijn lever ketonen aan, welke als energiebron worden gebruikt voor mijn brein, hart en spieren. Voor iedereen is de ‘drempel’ waarbij je in ketose komt anders; bij mij ligt deze tussen de 20-30 koolhydraten per dag. Daarnaast zit ik redelijk hoog in mijn eiwitten vanwege mijn krachttraining en is mijn vetinname het hoogste.  De verhouding tussen die drie macronutriënten luistert nauw. Een ketogeen dieet is dan ook niet iets wat je ‘even’ tussendoor doet. Je moet alles nauwkeurig meten en wegen en om te weten of je daadwerkelijk in ketose bent is testen noodzakelijk. Dit kan via je adem, urine of bloed.  Aangezien metingen via je bloed het meest betrouwbaar is prik ik 2-3 keer per dag bloed met een Keto-Mojo meter om zowel mijn bloedglucose als ketonen te meten.

De vele voordelen van ketonen

Als je voorraad koolhydraten extreem laag is, zoals bij een ketogeen dieet of gedurende een vastenperiode, dan is je lichaam in staat om vet in ketonen om te zetten. Naast het feit dat ketonen zorgen dat je kunt overleven in tijden waarin er geen voeding is hebben ze nog andere indrukwekkende eigenschappen:

  • Ketonen zijn een ‘schonere’ energiebron dan glucose wat betekent dat ze tot minder oxidatieve schade in je lichaam leiden. Wanneer je altijd glucose als brandstof gebruikt versnelt dat de veroudering in je lichaam
  • Als je overstapt op vetverbranding of de aanmaak van ketonen verminder je de hoeveelheid suiker die voor kankercellen beschikbaar is waardoor de kans kleiner is dat je kanker krijgt.
  • De meest voorkomende keton, beta-hydroxybutyraat (BHB) heeft een positieve invloed op je gen expressie
  • Ketonen spelen een belangrijke rol bij het terugdringen van ontstekingen
  • Ketonen hebben een belangrijk beschermend effect op hersencellen

De lijst met voordelen is nog vele malen langer dan hierboven. Een ketogeen dieet kan therapeutisch ingezet worden bij diverse ziektes zoals Parkinson, Diabetes en Epilepsie maar ook wanneer je moeite hebt om af te vallen, weinig energie hebt, last hebt van hormonale klachten, altijd ‘hongergevoelens’ hebt of last hebt van gewrichtsklachten of ontstekingen zoals in de darmen. Voor de meesten van ons is een keto-eetwijze iets wat je niet ononderbroken wil doen, maar met tussenpozen. Als je eenmaal metabool flexibel bent en langere tijd ketonen hebt geproduceerd is het ideaal om enkele keren per week ketogeen te eten, zodat je die metabole flexibiliteit behoudt. 

Meer weten over een LCHF of Ketogeen programma? Mail voor meer informatie of begeleiding naar info@optimalhealth.nl


Kun je Intermittent Fasting combineren met een Ketogeen dieet?

Dit was een van de vragen bij een Q&A die Arie Boomsma in samenwerking met mij organiseerde op zijn Instagram Stories. Vlak na de lancering van mijn Intermittent Fasting boek konden zijn volgers een dag lang alle vragen over periodiek vasten en mijn boek stellen.  Een stuk of 20 van de vele vragen die binnen bleven stromen heb ik beantwoord. De vraag over het combineren van IF en Keto heb ik toen (nog) niet beantwoord. Maar dat precies die vraag bij veel mensen leeft, bleek toen deze nogmaals aan Arie gesteld werd in een andere Q&A een week later.

Het antwoord van Arie: “Dat lijkt me wel. Keto is een dieet. If (Intermittent Fasting) een structuur. Je kunt nagenoeg elk dieet in de IF structuur gieten. Kijk voor meer over IF vooral eens bij @dr.Ludidi of @fitgreenchef

Een Ketogeen dieet, ook wel Ketodieet genoemd, is een koolhydraatarm en vetrijk dieet waarbij je je lichaam gaat laten overschakelen naar vetten als energiebron. Deze methode is de laatste jaren populair geworden als dieet om gewicht te verliezen 

Maar wat is ketose eigenlijk? Als je weinig koolhydraten eet (dit zijn de suikers in groente, fruit, granen, noten, etc maar ook in alle producten waar geraffineerde suikers in zitten) gaat je lever vetzuren omzetten in ketonen, welke het lichaam kan gebruiken als brandstof. Ketonen kunnen glucose vervangen als brandstof in vrijwel het hele lichaam. Bepaalde weefsels, zoals het hart en de bijnierschors, geven zelfs de voorkeur aan ketonen in plaats van glucose. Veel onderzoeken laten een aantal unieke gezondheidsvoordelen zien voor zowel de hersenen als het zenuwstelsel. Zo wordt een Ketogeen dieet succesvol gebruikt bij het onder controle houden van epilepsie en kan het positieve effecten hebben bij Alzheimer, migraine, diabetes en Parkinson.

Overigens is ketose niet een heel speciaal iets wat je alleen kunt bereiken door het volgen van een ketogeen dieet. Zo klinkt het soms wel; alsof je alleen door het nauw volgen van een heel speciaal dieet je in die speciale ‘zone’ zou komen. Maar ketonen zijn een normaal onderdeel van onze energieproductie en worden geproduceerd bij  intensief sporten en bij…….vasten. Dus iedereen die een langere tijd niet eet, zoals ook bij Intermittent Fasting gebeurt, komt geregeld in ketose. 

Het is niet zo dat als je vetten gaat verbranden (in je vetverbranding komt) je ook vanzelf af gaat vallen. Dat is een groot misverstand. Vetten als brandstof gebruiken wil niet zeggen dat je ook lichaamsvet zal verliezen. Het heeft  veel voordelen als je lichaam goed van suiker- naar vetverbranding kan schakelen en het kan een positief effect hebben bij gewichtsbeheersing.  Maar…..als je lichaam goed vetten kan verbranden maar je nog steeds te veel voeding tot je neemt (lees; meer eten dan dat je verbruikt) ga je geen lichaamsvet verliezen. Je energie-inname ten opzichte van je verbruik is altijd de doorslaggevende factor. Dit geldt ook bij Intermittent Fasting. Een van de vragen die iemand stelde bij de Q&A was: “Ik heb een maand aan periodiek vasten gedaan en gegeten binnen een zogenaamd ‘Eating Window’. Ik at heel veel en gezond maar ben niet afgevallen .Hoe kan dat?”  (……..)

En ja; dat kan!! Ook als je heel gezond, maar wel teveel, eet slaat je lichaam de extra energie op als lichaamsvet. Ook wanneer je binnen een vastgestelde periode eet (het ‘eating window’ bij Intermittent Fasting) kun je teveel eten en dus geen lichaamsvet verliezen. En ook wanneer je lichaam een ‘vetverbrandingsmachine’ is kan nog steeds je energie-inname ten opzichte van je verbruik te hoog zijn. En verlies je dus geen lichaamsvet. Nog steeds bepaalt je energiebalans of je daadwerkelijk lichaamsvet gaat verliezen.

Bij een Ketogeen dieet moet je een hoop berekenen en puzzelen om te weten hoeveel koolhydraten je wel of niet kan eten om uiteindelijk in ketose te komen. Terwijl het veel makkelijker kan; gewoon door een langere periode niet te eten (en dus periodiek te vasten)

Een minpunt van het ketogeen dieet is dat veel mensen ongezonde vetten gaan eten en denken dat ze bijna alle koolhydraten moeten schrappen. Terwijl juist groente en fruit koolhydraten bevatten. Wanneer je die grotendeels uit je voedingspatroon gaat schrappen is er niet echt sprake meer van een gezond voedingspatroon. Dit is overigens een groot misverstand; uiteindelijk bepalen je glucosewaarden wanneer je in ketose komt en dat kan per persoon verschillen. Er is dus niet een ‘one size fits all’ Ketogeen dieet en het is zeker niet nodig om alle groente en fruit uit je voeding te bannen.  Een Ketogeen dieet hoeft dus niet ongezond te zijn en kan op een gezonde manier worden toegepast. 

Arie had absoluut gelijk; een Ketogeen dieet kun je combineren met Intermittent Fasting. De vraag is: wat is je doel? Een Ketogeen dieet is een heel strikt voedingspatroon, waarvan aangetoond is dat het positieve effecten kan hebben bij diverse ernstige aandoeningen. Maar wanneer je het niet op therapeutische basis nodig hebt en het je wel wat lijkt omdat je af wilt vallen is de vraag of je een heel strikt dieet langere tijd kan en wil volhouden.  Het voordeel van IF is dat er weinig restricties zijn; het gaat hoofdzakelijk om wanneer je eet, niet om wat je eet. Het exact bijhouden van wat en hoeveel je eet is iets wat weinig mensen lang volhouden. Wanneer je geregeld een langere periode niet eet, zoals bij IF, of intensief sport kom je vanzelf in ketose. 

Meer weten over Intermittent Fasting? In mijn boek vertel ik alles over deze methode.

https://www.bol.com/nl/p/intermittent-fasting/9200000115140336/?suggestionType=searchhistory&bltgh=sv-zlXsNtMRxuGnOczFLTA.1.2.ProductImage


De zin en onzin van calorieën tellen

Het bananenbrood, de bliss balls; alles in de Health Bar van mijn studio wordt gemaakt van biologische, pure ingrediënten en is vrij van geraffineerde suikers. Hoe vaak iemand mij al vroeg: ” Hier word ik dus niet dik van?” of: “Dus als ik dit eet ga ik afvallen?”. Dit waren hele serieuze vragen en geen grapjes. Ik leg dan uit dat de doorslaggevende factor je totale wekelijkse energiebalans is. Er bestaat niet zoiets als voeding waar je van af gaat vallen en ook niet zoiets als ‘dik makende’ voeding. Je kunt hele ongezonde dingen eten en wel afvallen als je maar minder kcal tot je neemt dan dat je verbrand. Andersom kun je super gezond, maar te veel, eten en dus gewicht bijkomen.

“Calorieën zijn toch van die beestjes die ’s nachts stiekem je kleding kleiner maken?”

Het woord calorie stamt af van het Latijnse woord calor dat warmte betekent. Het is een internationale eenheid om energie, het produceren van warmte, te kunnen meten. In 1956 werd 1 calorie vastgesteld op exact 4,1868 joules Eigenlijk is de calorie een verouderde eenheid en inmiddels officieel vervangen door de Joule, maar bijna iedereen gebruikt nog steeds de calorie als eenheid. Officieel is 1 calorie de energie die nodig is om 1 gram water met 1 graad Celsius te laten stijgen binnen de druk van een atmosfeer. Omdat dit heel weinig is wordt bijna altijd de kilocalorie, afgekort kcal, gebruikt. Een kcal is de hoeveelheid energie die nodig is om 1 kilogram water met 1 graad Celsius te verwarmen.

1 kcal= 1000 cal= 4184 Joules= 4,184 kilojoules (kJ)

Door de opmars van de voedingsindustrie, supermarkten en labels op verpakkingen werd het ‘calorieën tellen’ in de jaren 70/80 populair onder mensen die af wilden vallen. Zo volgde mijn moeder in de jaren ‘80 een tijd het 1000 kcal dieet; waarbij je dagelijks niet meer dan 1000 kcal eet. Dat is een heel stuk minder dan de gemiddelde vrouw aan energie gebruikt op een dag; een groot dagelijks calorietekort dus. Op het aanrecht lag een boekje waarin alle denkbare voedingsmiddelen met aantal kcal op alfabetische volgorde vermeld stonden. Van appel en banaan tot witte wijn en zoute drop. Zo’n beetje alles wat je kon bedenken stond erin. Afvallen werd verheven tot simpelweg tellen. Anno 2019 wordt hier nog steeds veel gebruik van gemaakt. Maar werkt dit? Kort en simpel antwoord; ja, als je een tijd lang heel weinig kcal op een dag eet verlies je vanzelf gewicht en val je dus af. Is het ook een goed idee? Nee, absoluut niet!! 

Het grootste gedeelte van je dagelijkse energieverbruik wordt bepaald door je ruststofwisseling; je basaal metabolisme. Dit is de energie die nodig is voor je hart, spieren en organen om in leven te blijven, zelfs als je de hele dag stil in bed zou liggen. Wanneer je minder eet dan de energie die je verbruikt kan je lichaam vetten gebruiken als energiebron waardoor je lichaamsvet verliest. Maar tenzij je zwaar overgewicht hebt en obese bent zit er een limiet aan het lichaamsvet wat je lichaam per dag om zal zetten in energie. Als je voor een langere periode heel veel minder calorieën tot je neemt dan je verbruikt gaat je lichaam net zo hard spiermassa als vetmassa afbreken. 

Je lichaam wil energiereserves hebben en zal in tijden van nood alles doen om je energieverbruik te verlagen. Je lichaam gaat eerst spiergroei verminderen (want spieren verbruiken veel energie) en uiteindelijk spiermassa afbreken. Je lichaam geeft namelijk voorrang aan je organen om in leven te blijven ten opzichte van het behouden van je spiermassa. Minder spiermassa= minder energie= minder kracht. Het zorgt er wel voor dat het getal op de weegschaal omlaag gaat, maar niet dat je er beter uit gaat zien of je beter gaat voelen. Minder is dus niet altijd beter. Over een langere periode te weinig calorieën tot je nemen heeft een averechts effect.

Is het dan onzin om calorieën te tellen? Nee, ook dat zeker niet. Mits op een goede manier toegepast kan het helpen om bewustzijn te creëren. Bewustwording van wat je daadwerkelijk eet (meestal meer dan dat je denkt) en drinkt (ja, ook in frisdrank, sap, wijn en cappuccino zitten kcal) en wat je aan energie verbruikt (meestal minder dan je denkt) Mensen hebben de neiging om te onderschatten wat ze eten en te overschatten wat ze aan energie verbruiken.

Eén van de gevaren van calorieën tellen is echter dat er alleen nog wordt gekeken naar getallen en dat er gedacht wordt dat hoe minder kcal je eet hoe beter. Maar wat is je doel? Wil je gewicht of vet verliezen? Gewicht verliezen kan namelijk op vele manieren. Hak een been af; knip je lange haar eraf; ga naar het toilet en je verliest gewicht. Maar wat iedereen die af wil vallen eigenlijk wil is slanker en gezonder worden en er beter uit gaan zien. En dat doe je niet door simpelweg gewicht te verliezen. Wat wel werkt is te zorgen dat je lichaamsvet gaat verliezen en je lichaamssamenstelling gaat veranderen.  Helaas speelt het getal op de weegschaal voor velen nog de belangrijkste rol. Ze zijn geobsedeerd door het getalletje en willen alleen maar dat dat omlaag gaat. En ja; dan is een crashdieet met weinig kcal per dag de manier om dat te snel bereiken. Maar wil jij fitter, energieker, slanker en sterker worden dan is dat absoluut niet de manier. 

IIFYM

‘If It Fits Your Macro’s’ is een voedingsstrategie in de fitnesswereld waarvan voorstanders geloven dat het niet uit maakt waar je je calorieën vandaan haalt als je maar binnen je ‘macro’s’ blijft. Met macro’s worden de drie belangrijke macronutriënten eiwitten, vetten en koolhydraten bedoeld. In veel sporten wordt een voedingsschema samengesteld aan de hand van deze macronutriënten.

Zowel mensen op een laagcalorisch crashdieet als aanhangers van IIFYM denken volledig in cijfers. Maar zoals al eerder aangegeven; we zijn meer dan een som van getallen. Er zijn zoveel meer andere factoren die een rol spelen. 

Calorieën tellen of macro’s bijhouden had ik tot voor kort nooit gedurende langere tijd gedaan voor mezelf. Maar omdat ik op dit moment een pittig trainingsschema volg en daarbij 6 dagen in de week train houd ik voor het eerst in mijn leven mijn dagelijkse calorie inname en mijn macro’s bij. Ik wil voldoende eten om mijn spiermassa te laten groeien, maar niet zoveel dat er ook vetmassa bij komt. Daarnaast zorg ik dat wat ik eet ook zoveel mogelijk micro-nutriënten (vitamines, mineralen en sporenelementen bevat. Bij specifieke doelen kan het monitoren van wat en hoeveel je eet heel nuttig zijn. Mits er op een gezonde en verantwoorde manier mee om wordt gegaan.

Wil jij je ‘gewoon’ fitter en energieker voelen dan is calorieën tellen niet de manier om dat te bereiken. Uiteindelijk wil je een duurzame levensstijl waarbij er balans is tussen wat je eet en wat je verbruikt aan energie. Een van de manieren om die balans te vinden zonder elke dag calorieën te hoeven tellen is intermittent fasting.  Dinsdag a.s verschijnt mijn nieuwste boek ‘Intermittent Fasting’ waarin ik alles vertel over deze methode waar ik zelf jaren geleden mee startte. Tijdens de afgelopen jaren heb ik al veel mensen succesvol hierin mogen begeleiden. En ook nu maak ik, binnen mijn huidige voedings-en trainingsschema, om meerdere redenen dankbaar gebruik van intermittent fasting. Wat al die redenen, zoals de bijkomende gezondheidsvoordelen zijn? Dat kun je uitgebreid teruglezen in het boek dat vanaf dinsdag bij de betere boekwinkels, bij Bol.com en uiteraard bij restaurant Rendez Vous en bij mij in de studio verkrijgbaar is.

Er zijn meerdere wegen die naar Rome leiden. Belangrijk is altijd om te kijken wat je doel is en wat voor jou het beste werkt. En dat verschilt per persoon en per situatie.